Đồng hành cùng “Gửi Tương Lai Xanh” từ mùa đầu tiên, GS.TS.NGƯT. Lê Huy Bắc chia sẻ những góc nhìn về giá trị của cuộc thi, cách học sinh tìm kiếm ý tưởng sáng tạo và những yếu tố làm nên một tác phẩm dự thi có chiều sâu tư tưởng, cảm xúc và sức lan tỏa.
Từ nhận thức về môi trường đến trách nhiệm gìn giữ tương lai
Theo GS.TS.NGƯT. Lê Huy Bắc, sự tồn tại và phát triển của con người luôn gắn liền với sự bền vững của Trái đất. Vì vậy, bảo vệ thiên nhiên cũng chính là bảo vệ môi trường sống và tương lai của nhân loại. Trong bối cảnh môi trường đang chịu nhiều sức ép từ việc dân số thế giới ngày càng tăng và các hoạt động khai thác của con người, cuộc thi “Gửi Tương Lai Xanh 2050” là một sân chơi giúp các em nhận thức được vấn đề cấp bách của Trái đất, sẵn sàng tham gia vào tiến trình tái tạo không gian xanh để giữ cho “ngôi nhà chung” phát triển bền vững bằng những hành động thiết thực. Đồng thời, từ những hoạt động của học sinh, thông điệp về trách nhiệm gìn giữ môi trường sống cũng góp phần lan tỏa đến phụ huynh và cộng đồng.
Tìm kiếm ý tưởng từ những góc nhìn và cách thể hiện khác biệt
Theo thầy Lê Huy Bắc, việc tìm kiếm ý tưởng dự thi thuộc địa hạt của năng lực quan sát, trí tưởng tượng và khả năng tái hiện ý tưởng thành sản phẩm. Các em có thể khai thác nhiều góc nhìn khác nhau về Trái đất: vẻ đẹp vốn có của hành tinh, những tổn thương do con người gây ra, hình ảnh Trái đất trong những khoảnh khắc bình yên hay nỗ lực tái sinh của chính Trái đất,…
Với thầy Huy Bắc, những chủ đề này có thể không còn xa lạ, vì vậy điều tạo nên sự khác biệt cho mỗi tác phẩm chính là cách thể hiện độc đáo và sáng tạo. Thầy Huy Bắc cũng gợi ý một số hướng tiếp cận như sau:
- Thay đổi điểm nhìn: Nhìn từ những điều nhỏ nhặt, gần gũi trong cuộc sống; nhân hóa điểm nhìn như việc thử kể câu chuyện qua góc nhìn của một loài vật, cây cối hoặc nhìn Trái đất từ tương lai.
- Sáng tạo hình thức thể hiện: Tạo tác phẩm nghệ thuật từ rác thải, nhật ký đa phương tiện,…
- Chú ý vùng chuyển dịch: Sự tái sinh của một khu thiên nhiên, một loài vật,… hoặc sự tương phản của hai khung cảnh.
Bên cạnh đó, GS.TS.NGƯT. Lê Huy Bắc cũng khuyến khích các em lựa chọn chủ đề và hình thức dự thi phù hợp với năng khiếu, sở thích của bản thân để có thể phát huy tốt nhất khả năng sáng tạo.
Ba yếu tố làm nên một tác phẩm dự thi có sức thuyết phục
Theo GS.TS.NGƯT. Lê Huy Bắc, một tác phẩm dự thi ấn tượng cần hội tụ ba yếu tố: có ý tưởng, triết lý riêng; có sự thể hiện độc đáo; và chuyển tải được cảm xúc, thông điệp sâu sắc về sự sống và môi trường.
Thứ nhất, có ý tưởng và triết lý riêng (nội dung, tư tưởng). Triết lý riêng là lăng kính, là thế giới quan mà người sáng tạo sử dụng để nhìn nhận vấn đề môi trường, thay vì chỉ lặp lại những định nghĩa có sẵn trên mạng. Theo thầy Huy Bắc, bản chất của triết lý riêng là chuyển từ góc nhìn vĩ mô, chung chung như “chúng ta phải bảo vệ Trái đất” sang một tư duy cốt lõi mang tính cá nhân, độc bản.
Thứ hai, có sự thể hiện độc đáo (hình thức và chất liệu). Tác phẩm cần phá vỡ các giới hạn về chất liệu, không gian và cách thức tiếp cận để gây ấn tượng mạnh mẽ về mặt thị giác hoặc thính giác ngay từ cái nhìn đầu tiên.
Thứ ba, chuyển tải được cảm xúc và thông điệp sâu sắc về sự sống và môi trường (sức lan tỏa). Một tác phẩm thành công không dừng lại ở việc người xem khen “đẹp quá” hay “hay quá”, mà phải khiến họ “suy nghĩ” và “thay đổi hành động”. Đó là nhờ sức mạnh của cảm xúc và thông điệp sâu sắc.
Thầy Huy Bắc chia sẻ, bản chất của điều này là chạm vào phần trắc ẩn, nỗi sợ hãi, niềm hy vọng và tình yêu thương của con người đối với sự sống trên hành tinh. Tác phẩm có thể khơi gợi sự trắc ẩn từ “nỗi đau”: cho người xem cảm nhận được hơi thở yếu ớt của đại dương qua hình ảnh một chú rùa bị mắc kẹt, hay tiếng khóc của dòng sông bị ô nhiễm hóa chất và cảm xúc xót xa sẽ đánh thức trách nhiệm của họ.
Bên cạnh đó, tác phẩm có thể tôn vinh “vẻ đẹp và sự thiêng liêng của sự sống”, khéo léo gieo vào lòng người xem sự ngỡ ngàng trước vẻ đẹp kỳ diệu của tự nhiên, chẳng hạn như sự kiên cường của một mầm cây mọc lên từ kẽ đá công nghiệp. Theo GS.TS.NGƯT. Lê Huy Bắc, khi người ta yêu một điều gì đó, họ sẽ tự khắc muốn bảo vệ nó. Và cuối cùng, tất cả kết tinh thành thông điệp hành động: Chung tay bảo vệ môi trường.
Chỉ còn hơn 20 ngày nữa cổng nộp bài dự thi sẽ khép lại! Bạn đã có ý tưởng xanh của riêng mình chưa? Đừng ngần ngại thể hiện góc nhìn riêng và gửi gắm thông điệp của mình đến cuộc thi “Gửi Tương Lai Xanh 2050” mùa 3 nhé!
Hạn cuối nhận bài dự thi: Hết ngày 30/11/2026.
————–
Tìm hiểu thêm tại:
Fanpage: https://www.facebook.com/GuituonglaiXanh2050
Email: [email protected]
